Faawundeeshiniin Haaromsa Tigraay (EFFORT) dhaabbata injinariingii Chaayinaa ECE Engineering waliin warshaa PVC resin (polyvinyl chloride) jalqabaa magaalaa guddoo naannoo Tigraay Mekele Aanaa Alaatootti Birrii biiliyoona 5 (sharafa amma jiruun Doolaara Ameerikaa miiliyoona 250) ijaaruuf waliigaltee mallatteesse.
Kontiraata EPC kaleessa Hoteela Sheraton Addis keessatti mallattaa’e adeemsa caalbaasii dheeraa bara 2012 eegale hordofuun kan kenname yoo ta’u, kana booda pirojektichi dhuma irratti kontiraatni ECEf osoo hin kennamin yeroo hedduu irra deebi’amee caalbaasii irratti kan dhiyaate yoo ta’u, hojiin jalqabame irraa eegalee ji’oota 30 keessatti pirojekticha xumuruuf waliigaleera.
Warshaan kun waggaatti reezinii PVC toonii kuma 60 kan oomishuuf yoo ta’u, sadarkaan qulqullina isaa SG1 hanga SG8 ta’a jedhamee eegama. Kana malees, kompileeksiin oomisha keemikaalaa kun sararoota oomishaa biroo walduraa duubaan kanneen akka warshaa kiloor-alkaali, warshaa vaayinaayilii kilooraayidii monoomarii (VCM), sarara oomishaa PVC, warshaa bishaan qulqulleessu, warshaa balfa deebisee fayyadamu fi kkf kan of keessatti hammate ta’a.
Hojii gaggeessaan olaanaa EFFORT Azeb Mesfin, haati warraa muummicha ministeeraa du’aan boqote, pirojektichi erga xumuramee booda gatii inni uumu qabeenya waliigalaa garee arjoomtootaa haalaan akka dabalu tilmaameera.
Reeziiniin poliiviinii kilooraayidii keemikaala industirii murteessaa ta’ee fi fedhii guddaa biyya keessaa fi idil-addunyaa qabudha. Keemikaalli kun oomishtoota, keessumaa warshaalee pilaastikii Itiyoophiyaa keessatti argamaniif barbaachisummaa tarsiimoo qaba jedhu ogeeyyiin. Yeroo ammaa kana sharafa alaa guddaan oomisha kana biyya alaatii galchuuf kan oolu yoo ta’u, keessumaa biyyoota boba’aa oomishanii irraas boba’aa qamadii distiil ta’e irraas oomishamuu waan danda’uufi.
PVC jabaan adeemsa xiqqaachuu keessatti akka tuuboo dhangala’aa ta’ee bal’inaan kan itti fayyadamu yoo ta’u, PVC dhangala’aan ammoo keebilii uffachuu fi adeemsa omishaa kanaan walqabatu keessattis fayyadamuu ni danda’a.
Azeeb yaadni warshaa kanaa kan abbaa warraa ishee akka ta'ee fi pirojektichi dhugoomuu isaatti gammaduu ishee dubbatteetti. Adeemsa ijaarsa pirojektichaa fi milkaa’inaan xumuramuu isaa keessattis SUR fi Mesfin Engineering gahee olaanaa akka qaban ibsiteetti.
Naannoo pirojektichaa kuufama dhagaa liimsaan kan badhaadhe yoo ta’u, kunis warshaalee reezinii PVC’f meeshaa jallisii ijoodha.
Yeroo barreeffamaa: Caamsaa-12-2025